GHP- mycie i dezynfekcja
Jednym z podstawowych elementów kontroli wewnętrznej oraz dobrej praktyki produkcyjnej i higienicznej GMP/GHP są zabiegi mycia oraz dezynfekcji. Ich skuteczność w największym
stopniu determinuje bezpieczeństwo żywności. Mycie i dezynfekcja służą uzyskaniu pewnego stanu czystości mytego obiektu na skutek działania ciepła, środków chemicznych i/lub oddziaływania
mechanicznego.
Kombinacja tych trzech czynników musi zapewnić czystość:
- fizyczną (brak zanieczyszczeń mechanicznych widocznych gołym okiem),
- chemiczną (brak pozostałości środków chemicznych użytych do mycia i dezynfekcji),
- mikrobiologiczną (brak mikroorganizmów powodujących psucie się żywności oraz chorobotwórczych).
Mycie
Jego celem jest mechaniczne usunięcie części mikroorganizmów i wszelkich osadów oraz przygotowanie powierzchni mytych do dezynfekcji.
Jego celem jest mechaniczne usunięcie części mikroorganizmów i wszelkich osadów oraz przygotowanie powierzchni mytych do dezynfekcji.
Mycie:
|
Etapy mycia
Niezależnie od systemu mycia zabieg ten składa się z następujących etapów:
- Usunięcie resztek produktu z maszyn i urządzeń.
- Mycie przy użyciu środków chemicznych.
- Wypłukanie pozostałości środków chemicznych użytych do mycia.
- Dezynfekcja przy użyciu środków chemicznych i ciepła.
- Wypłukanie pozostałości środków chemicznych użytych do dezynfekcji (wtórne zakażenie).
Mycie w systemie cip
- Bez konieczności demontażu.
- Czynnik myjący przepływa przez wszystkie elementy mytego obiektu (pompy, przewody, aparaty procesowe i elementy armatury), następnie jest zawrócony do zbiornika wyjściowego, a okresowo do oczyszczalni ścieków.
- Czas trwania zabiegu powinien być jak najkrótszy.
- Ilość cieczy w instalacji Cip musi być taka, aby całkowicie zapełnić rurociągi i zwilżyć wszystkie powierzchnie mytych obiektów.
- Natężenie przepływu sprzyja odrywaniu się cząstek zanieczyszczeń od powierzchni; im większa burzliwość strumienia, tym silniejsze zdzieranie warstwy przyściennej i lepszy efekt mechanicznej operacji.
- W zależności od rodzaju zabrudzeń mycie może być prowadzone na gorąco lub na zimno.
- W przypadku mycia zbiorników konieczne jest zastosowanie specjalnych głowic lub turbin rozpryskowych, liczba i sposób rozmieszczenia głowic powinny zapewnić skuteczne zraszanie całej powierzchni mytego obiektu strumieniem środka myjącego, uderzającego z odpowiednią prędkością.
- Roztwory mogą być użyte jedno- lub wielokrotnie, wielokrotne użycie środków myjących zmniejsza zużycie wody, czynników energetycznych i środków myjących.
- Pracą sterują układy regulacji automatycznej, które dostosowują mycie do rodzaju instalacji i obecnych w niej zanieczyszczeń.
- Przygotowanie, magazynowanie i rozsyłanie roztworów następuje w specjalnie wyodrębnionej jednostce instalacji procesowej zwanej stacją mycia.
- W małych zakładach, gdzie nie ma centralnych stacji mycia, bardzo przydatne są przenośne jednostki Cip do mycia pojedynczego obiektu, które wyposażone są w zbiornik środka myjącego, wysokociśnieniową pompę odśrodkową, dwa króćce do podłączenia mytego obiektu, całość umieszczona jest na ruchomym podwoziu.
Dezynfekcja
Zmniejszenie liczby mikroorganizmów do poziomu niezagrażającego ani zdrowiu konsumentów , ani jakości handlowej produktu jest możliwe dzięki dezynfekcji.
| Dezynfekcja chemiczna - dezynfektanty muszą mieć atest
PZH. Dezynfekcja fizyczna:
|
Monitorując proces mycia i dezynfekcji, musisz kontrolować:
- Rodzaj i stężenie środka chemicznego.
- Temperaturę.
- Czas oddziaływania.
- Natężenie przepływu.
Weryfikacja mycia i dezynfekcji polega na:
- Sprawdzeniu czystości fizycznej (cena wizualna).
- Sprawdzeniu czystości mikrobiologicznej (testy mikrobiologiczne, zapisy parametrów mycia).
- Sprawdzeniu czystości chemicznej (badanie odczynu popłuczyn, zapisy parametrów mycia).
Zakładowy plan higieny:
- Jest zbiorem wytycznych oraz instrukcji czyszczenia, mycia i dezynfekcji wszystkich obiektów, których czystość wpływa na bezpieczeństwo i cechy jakościowe gotowych wyrobów.
- Jest niezbędny do uzyskania powtarzalności zabiegów mycia i dezynfekcji, niezależnie od obsady personalnej stanowisk pracy.
- Jego forma jest kwestią indywidualnego wyboru.
- Powinien dostarczać informacji o tym, kto, jakimi środkami i jak często przeprowadza zabiegi, kto sprawdza wykonanie i ich skuteczność.
- Wszystkie działania zrealizowane w ramach planu higieny powinny być udokumentowane.
